Οι περισσότεροι συγγραφείς μας λένε ότι τη Γοργώ τη σκότωσε ο ήρωας Περσέας, που καταγόταν απ’ το Άργος. Ο Ευριπίδης θεωρεί ότι το φόνο της Γοργώς τον έκανε η Αθηνά.

Κατά το μύθο που αποδίδει το κατόρθωμα στην Αθηνά, η θεά πλησίασε τη Γοργώ και για να αποφύγει τη φρικτή της ματιά, σκέπασε με τα μαλλιά της (τα φίδια)  τα μάτια του τέρατος. Κατά δε τους μύθους που αποδίδουν την νίκη στον Περσέα, βοήθησε τον ήρωα η Αθηνά η οποία αυτή οδήγησε το χέρι του, όταν έδωσε το χτύπημα του αποκεφαλισμού. Όσο για τα μάτια της Γοργώς, μην τολμώντας ο Περσέας να  αντικρίσει τη ματιά της, την έβλεπε στην αντανάκλαση που σχημάτισε η λεία και γυαλιστερή επιφάνεια της χάλκινης ασπίδας του.

Το γεγονός είναι όμως πως είτε η Αθηνά έκοψε το κεφάλι της είτε ο Περσέας, το τρόπαιο, τοποθετήθηκε πάνω στην αιγίδα της θεάς, όπου και διατήρησε την απολιθωτική της  δύναμη.

Υπάρχει ακόμα μια εκδοχή που αναφέρετε στην φιλονικία της Αθηνάς και της Γοργούς για το ποιά από τις δύο είναι η ομορφότερη. Ίσως αυτή η εκδοχή και παράδοση μας εξηγεί την εξέλιξη που παρατηρείται από τη μια εποχή στην άλλη και στον τρόπο που η Γοργώ εικονίζεται. Δεν είναι πια το τρομαχτικό τέρας με το απαίσιο στόμα από όπου πρόβαλαν απειλητικά δόντια και τα φλογερά γεμάτα μίσος μάτια. Το νέο Γοργόνειο παρουσιάζεται μ’ ένα κεφάλι μεγαλόπρεπο γυναίκας, που έχει πια καθάρια και ευγενικά χαρακτηριστικά. Ότι είχε άλλοτε φριχτό και τρομαχτικό πρόσωπο τώρα περιορίζεται στο πρόσωπο μιας σκληρής αναισθησίας, που τραβάει και ελκύει, μοναχά για να πληγώσει πιο βαθιά..

Κατά τον Ευριπίδη, έδωσε η Αθηνά στον Εριχθόνιο δυο σταγόνες από το αίμα της Γοργούς, μια που προκαλούσε θάνατο και η μια που είχε θεραπευτική δύναμη.

Και καθώς μια φήμη υπήρχε οι κάτοικοι της πόλεως Τεγέας είχαν ένα φυλαχτό, που έκανε την πόλη τους απόρθητη. Ήταν μια δέσμη από τρίχες της Γοργούς, κλεισμένη μέσα σε μια  χάλκινη υδρία. Τούτο το ανεκτίμητο δώρο το είχε δώσει η Αθηνά αρχικά στον Ηρακλή κι αυτός με τη σειρά του, στον Κηφέα, γιο του Αλέου και του είπε: «Όταν παρουσιαστεί εχθρικός στρατός στην Τεγέα μπροστά, αν του δείξεις τρεις φορές από τις επάλξεις των τειχών σου τις τρίχες αυτές, θα τον τρέψεις σε φυγή. Πρόσεχε όμως να μην τις κοιτάξεις τότε εσύ!».

Ο Πήγασος, το φτερωτό άλογο, ξεπήδησε από το σώμα της Γοργούς, τη στιγμή ακριβώς που ο Περσέας της έκοβε το κεφάλι. Και ο ήρωας Βελλερεφόντης έπιασε το άλογο, όταν έπινε νερό στην Πειρήνη, μια πηγή κοντά στην Κόρινθο. Μα ο Πήγασος ήταν αδάμαστος κι ο ήρωας αυτός κατέφυγε σ’ ένα μάντη ξακουστό, τον Πολύδωρο, που τον συμβούλεψε να κοιμηθεί μέσα στο ναό της Αθηνάς και τη νύχτα φανερώθηκε στον Βελλερεφόντη η Αθηνά και του έδωσε ένα χαλινό, που μ’ αυτό θα μπόρεσε ο Βελλερεφόντης να δαμάσει τον Πήγασο.

Πολλοί θεοί, Τιτάνες και γίγαντες θα είχαν παντρευτεί ευχαρίστως την Αθηνά, αλλά αυτή αποποιήθηκε όλες τις προτάσεις. Σε μια περίπτωση, κατά τη διάρκεια  του Τρωικού Πολέμου, η Αθηνά δεν ήθελε να δανειστεί όπλα από τον Δία, που είχε κηρύξει εαυτόν ουδέτερο, και ζήτησε από τον Ήφαιστο να της κατασκευάσει μια σειρά δικά της. Ο Ήφαιστος αρνήθηκε να πληρωθεί, λέγοντας ντροπαλά ότι θα εκτελούσε την εργασία από αγάπη, και όταν, μην καταλαβαίνοντας το νόημα αυτών των λόγων, η Αθηνά μπήκε στο σιδηρουργείο για να παρακολουθήσει τον Ήφαιστο να σφυρηλατεί το πυρακτωμένο μέταλλο, εκείνος στράφηκε ξαφνικά και της ρίχτηκε για να τη βιάσει. Ο Ήφαιστος, που δεν συμπεριφέρεται συχνά  με τόσο χοντροκομμένο τρόπο, ήταν θύμα κακόβουλης φάρσας : ο Ποσειδών τον είχε μόλις πληροφορήσει ότι η Αθηνά κατευθυνόταν προς το σιδηρουργείο, με τη συναίνεση του Δία, γεμάτη ελπίδα και προσδοκία να δοκιμάσει εκεί το βίαιο έρωτα. Καθώς η Αθηνά τραβήχτηκε μακριά του, ο Ήφαιστος εκσπερμάτισε στο μηρό της, λίγο πιο πάνω από το γόνατο. Η Αθηνά σκούπισε το σπέρμα με μια τούφα μαλλί, που το πέταξε μακριά με αηδία, το μαλλί έπεσε στο έδαφος κοντά στην Αθηνά, και κατά τύχη γονιμοποίησε τη Μητέρα Γη, που βρισκόταν εκεί για επίσκεψη. Επαναστατώντας στην προοπτική ότι θα γεννούσε ένα παιδί που ο Ήφαιστος το προόριζε για την κοιλιά της Αθηνάς, η Μητέρα Γη δήλωσε ότι δεν αναλαμβάνει καμιά ευθύνη για την ανατροφή του.

-Πολύ καλά, είπε η Αθηνά, θα το φροντίσω μόνη μου.

Έτσι η Αθηνά παρέλαβε το βρέφος μόλις γεννήθηκε, το ονόμασε Εριχθόνιο, και μη θέλοντας να επιτρέψει στον Ποσειδώνα να γελάσει για την επιτυχία της φάρσας του, το έκρυψε σ’ ένα ιερό κάνιστρο. Το κάνιστρο η Αθηνά το έδωσε στην Άγλαυρο, τη μεγαλύτερη κόρη του Αθηναίου βασιλιά Κέκροπα, με τη διαταγή να το φυλάξει προσεκτικά.

Ο Κέκροψ, γιός της Μητέρας Γης, και όπως ο Εριχθόνιος –του οποίου μερικοί τον υποπτεύονται ως πατέρα- μισός άνθρωπος, μισός φίδι, ήταν ο πρώτος βασιλιάς που αναγνώρισε την πατρότητα. Παντρεύτηκε θυγατέρα του Ακταίου, του παλαιότερου βασιλιά της Αττικής. Θέσπισε επίσης τη μονογαμία, διαίρεσε την Αττική σε δώδεκα κοινότητες, οικοδόμησε ναούς της Αθηνάς και κατάργησε ορισμένες αιματηρές θυσίες αντικαθιστώντας τις με λιτές προσφορές γλυκυσμάτων από κριθάρι. Η σύζυγος του Κέκροπα ονομαζόταν Άγλαυρος, και οι τρεις κόρες του, η Άγλαυρος, η Έρση και η Πάνδροσος, ζούσαν σ’ ένα σπίτι με τρεις κάμαρες στην Ακρόπολη. Κάποιο βράδυ, όταν τα κορίτσια είχαν επιστρέψει από εορτή έχοντας στα κεφάλια τους ιερά κάνιστρα της Αθηνάς, ο Ερμής δωροδόκησε την Άγλαυρο για να τον βοηθήσει να πλησιάσει την Έρση, τη νεότερη από τις τρεις, που την είχε ερωτευθεί σφοδρά. Η Άγλαυρος κράτησε το χρυσάφι του Ερμή, αλλά δεν έκανε τίποτα για να το διακαιούται, επειδή η Αθηνά την είχε κάνει να ζηλεύει την καλή τύχη της Έρσης, έτσι ο Ερμής εισέβαλε οργίλος στο σπίτι, μετέτρεψε την Άγλαυρο σε πέτρα και έκανε αυτό που ήθελε στην Έρση. Αφού έκανε του Ερμή δυο γιούς, τον Κέφαλο, τον αγαπημένο της Ηούς, και τον Κήρυκα, τον πρώτο τελάλη των Ελευσινίων Μυστηρίων, η Έρση μαζί με την Πάνδροσο και τη μητέρα τους Άγραυλο είχαν την περιέργεια να ρίξουν μια ματιά κάτω από το σκέπασμα του ιερού κάνιστρου που είχε κουβαλήσει η Άγλαυρος. Βλέποντας ένα παιδί με ουρά φιδιού αντί για πόδια, έβαλαν τις φωνές γεμάτες φόβο, και με πρώτη την Άγραυλο πήδηξαν κάτω από την Ακρόπολη.

Μαθαίνοντας αυτή τη συμφορά, η Αθηνά λυπήθηκε τόσο ώστε άφησε να της πέσει ο τεράστιος βράχος που κουβαλούσε στην Ακρόπολη για πρόσθετη οχύρωση, και ο βράχος έγινε ο λόφος του Λυκαβηττού. Όσο για το κοράκι που της είχε πάει την είδηση, η Αθηνά άλλαξε το χρώμα του, και από άσπρο το έκανε μαύρο, και απαγόρευσε σε όλα τα κοράκια να επισκεφτούν ξανά την Ακρόπολη. Ο Εριχθόνιος βρήκε ύστερα καταφύγιο στην αιγίδα της Αθηνάς, όπου εκείνη τον ανάθρεψε τόσο τρυφερά, ώστε μερικοί την πήραν κατά λάθος για μητέρα του. Αργότερα, ο Εριχθόνιος έγινε βασιλιάς της Αθήνας και δίδαξε στους συμπολίτες του τη χρήση του ασημιού. Η μορφή του τοποθετήθηκε ανάμεσα στα άστρα ως αστερισμός του Ηνίοχου, δεδομένου ότι αυτός είχε εισαγάγει το τέθριππο άρμα.

Συνέχεια